Kikker- en vogelperspectief

Bewust je standpunt veranderen kan veel effect hebben op je foto's. In de fotografie zijn onder andere kikkerperspectief en vogelperspectief bekende termen die bepaalde standpunten aanduiden. Tijdens de clubavond van 16 maart kwamen beide benaderingen aan de orde, waarbij clubleden hun eigen invulling van vogel- en kikkerperspectief lieten zien.

Twee weken eerder had Arina ons geheugen nog even opgefrist met een korte uitleg en wat voorbeelden van foto's die met kikker- en vogelperspectief zijn gemaakt. Bij kikkerperspectief kies je een laag standpunt waarbij je de camera omhoog richt op een onderwerp dat dus ook hoger is dan de camera. Hierbij is de horizon vaak laag in beeld of helemaal niet meer zichtbaar, achter het onderwerp is meestal vooral lucht te zien. Vogelperspectief is het omgekeerde: je bekijkt en fotografeert het onderwerp van bovenaf. De horizon is daarbij óf laag in beeld of zelfs helemaal (bovenin) uit het beeld verdwenen. 

Als je net begint met fotograferen, dan zet je de camera vaak recht voor je ogen en vaak worden onderwerpen ook gefotografeerd vanaf (je eigen) ooghoogte. Maar door expres eens een heel ander standpunt te kiezen kan je dingen op een verrassender manier vastleggen. Je kunt daardoor letterlijk een 'eigen kijk' aan je foto's meegeven. 

Vogel- en kikkerperspectief zijn in zekere zin tegengesteld. Maar de mogelijkheden om foto's te maken vanuit deze verschillende perspectieven zijn wel wat anders:

- Als je bij vogelperspectief een hoger standpunt zou willen kiezen, dan denk je al snel aan een uitzichtspunt of een andere plek waar je omhoog zou kunnen klimmen, maar dat is natuurlijk niet overal voorhanden. Aan de andere kant: áls er ergens een uitkijktoren of iets dergelijks is, dan maken veel mensen daar al gebruik van om van bovenaf foto's te maken zonder zich ervan bewust te zijn dat ze bezig zijn met vogelperspectief. Een andere optie is het fotograferen met een drone: dit levert natuurlijk het ultieme vogelperspectief op, maar binnen onze club zijn er geen leden die zich daarmee bezighouden. 

- Kikkerperspectief - je camera laag bij de grond houden - kan eigenlijk vrijwel overal, maar dat is iets waar we toch niet altijd aan denken. En daardoor kan juist dit heel verrassend werken: je laat zo de wereld eens van een heel andere kant zien!
Als je daarbij een lens gebruikt met wat meer groothoek en je zorgt ervoor dat er vlakbij een onderwerp en/of een stukje voorgrond in beeld staat, dan krijg je echt het gevoel te kijken als een kikker. Dit kun je overigens ook best goed doen met de camera op je smartphone: vaak heeft de ingebouwde lens een behoorlijk wijde hoek en door de telefoon omgekeerd te houden (dus met de lens het dichtste bij de grond) kun je bijzondere effecten creëren. Hoe lager of hoe hoger je je standpunt kiest, hoe sterker het effect ervan - het is erg leuk om daarmee te experimenteren!

Voor 16 maart was het de bedoeling dat elk clublid een foto met kikkerperspectief en een foto met vogelperspectief zou insturen.
Hieronder hebben we deze beelden gegroepeerd: eerst laten we de gemaakte foto's met vogelperspectief zien, daarna volgen die met een kikkerperspectief.

De foto hierboven - gemaakt door Ruud - is duidelijk gemaakt vanaf een hoger standpunt en vormt zo een mooi voorbeeld van vogelperspectief. De schaduwen van de wielrenners op de weg, die van bovenaf beter zichtbaar worden, vormen een sterk punt binnen de compositie. Bij dit soort foto's is het soms nodig om een beetje geduld te hebben, maar dat wordt dan ook vaak beloond!   

Ook Jan fotografeerde fietsers vanaf een wat hoger standpunt, maar nu in de mist. In Zeeland zijn er veel dijken die uitzicht bieden en dat biedt dus veel mogelijkheden om het net wat hogerop te zoeken; dat zien we ook in de volgende twee foto's:

Wandelaars lang het strand, vastgelegd door Arina. Er is geen horizonlijn in beeld, daar kan je met een vogelperspectief leuk mee spelen. 

In deze foto van Berry spelen de lijnen en schaduwen een hoofdrol, de foto krijgt daardoor bijna iets abstracts. 

Zicht op Zoutelande, vastgelegd door Peter. De horizon staat hier hoog in beeld; dat de fotograaf hier vrij hoog stond is goed te zien omdat we over de kerk heen kunnen kijken. 

De sluizen bij Hansweert, gefotografeerd door Beate. Leuk is dat een stukje van de trap ook in beeld staat, dat versterkt het gevoel van hoogte.

Dat je voor een vogelperspectief niet altijd zelf de hoogte in hoeft, laat Miranda hier zien met deze heldere en contrastrijke foto van een fraaie waterlelie. 

Binnenin een gebouw kan je eveneens een vogelperspectief innemen. Ronald fotografeerde een optreden van een harmonieorkest vanaf een balkon in de kerk van Koudekerke.

Berrie bezocht een museum voor oudheden in Caïro (Egypte) en maakte deze overzichtsfoto vanaf een balustrade op de verdieping. Dat er mensen in beeld staan geeft een goede indruk van de grootte van het gebouw en de tentoongestelde beelden. 

Zicht op de Piazza del Duomo in Florence (Italië) van bovenaf. Tina fotografeerde dit door vanaf de klokkentoren een arm uit te steken en met een compactcamera recht naar beneden te fotograferen. Daardoor kunnen we nu ook de buitenzijde van de toren zelf zien! 

Twee perspectieven in één beeld: Theo maakte een tweeluik met een mandarijn. De foto links is gemaakt met kikkerperspectief, omdat een mandarijn rond is zien we dat niet zozeer aan het onderwerp zelf maar wel aan de achtergrond: we kijken van onderaf tegen het plafond aan.

In het tweede beeld is de mandarijn duidelijk recht van boven gefotografeerd, dus vanuit vogelperspectief. 

Hieronder volgen de overige foto's die gemaakt zijn vanuit kikkerperspectief:

Zeker bij paddenstoelen werkt het kikkerperspectief erg goed, je kunt dan ook de onderkant van de hoed zien met de lamellen. Deze fraaie paddenstoelen zijn gefotografeerd door Miranda.

Arina fotografeerde dit speelse kunstwerk dat met zijn felrode kleur goed contrasteert tegen een mooie wolkenlucht.

Nog een foto uit Egypte, gemaakt door Berrie: door dit grote beeld van onderaf te fotograferen met een groothoeklens lijkt het nóg indrukwekkender. De luchtballon op de achtergrond vormt een waardevolle toevoeging.

Een kleurrijk tafereel in de lucht, vastgelegd door Beate tijdens een vliegerfestival.

Uitgebloeide berenklauw heeft een prachtige structuur, die vanaf dit lage standpunt mooi tot zijn recht komt tegen de blauwe lucht. Gezien en gefotografeerd door Berry.

Om deze mini-narcissen te fotograferen zette Tina haar camera met groothoeklens tegen de grond en richtte de camera zoveel mogelijk naar boven. Zo zou een kikker er ook ongeveer tegenaan moeten kijken :)

Zicht op een boom met een mooie takkenstructuur, door de lens van Ronald gezien. In dit geval maakt het voor de compositie niet zo heel veel uit of je een laag standpunt inneemt of vanaf ooghoogte fotografeert. Voor een sterker 'kikker-effect' helpt het vaak wel om meer voorgrond in beeld te nemen, zoals in de volgende foto te zien is:  

In deze foto van Jan zie we een paar bekende Vlissingse iconen: de Sardijntoren en een van de stenen leeuwen van de Leeuwentrap. Door een laag standpunt in te nemen en een flinke groothoeklens te gebruiken ontstaat een heel verrassend beeld. 

Ook hier zien we aan de voorgrond dat hier een erg laag standpunt is ingenomen. In deze foto van Ruud is tegenlicht gebruikt, maar de zon heeft hij precies achter het onderwerp gehouden, waardoor er een mooie lichtval is ontstaan. 

Door een groothoeklens van redelijk dichtbij te gebruiken ontstaat er ook een bepaalde perspectiefvervorming in het beeld. Daar kan je voor sommige onderwerpen mooi gebruik van maken zoals Peter laat zien in deze foto van zijn motor, die tevens door de rauwe zwart-witbewerking extra indrukwekkend overkomt.